Η
στρατηγική συμμαχία Ελλάδας-Αιγύπτου ενισχύεται μέσω της μερικής
οριοθέτησης ΑΟΖ (2020), της ενεργειακής συνεργασίας (GREGY) και της
συμφωνίας για την απασχόληση εργατών
. Οι δύο χώρες αποτελούν
γεωπολιτικό μπλοκ στην Ανατολική Μεσόγειο, προωθώντας τη σταθερότητα και
τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.
Γεωπολιτική & Άμυνα: Η συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ του 2020 αποτελεί ορόσημο, ενισχύοντας την κυριαρχία των δύο χωρών.
Ενεργειακή Διασύνδεση: Το έργο GREGY-Green Energy Interconnector προβλέπει τη μεταφορά 3.000 MW καθαρής ενέργειας από την Αίγυπτο στην Ευρώπη.Πολιτισμός & Ιστορία: Μακροχρόνιοι δεσμοί φιλίας, με έμφαση στην προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Οι
ελληνοαμερικανικές σχέσεις παραμένουν σε ιστορικά υψηλό επίπεδο, με την
ελληνική κυβέρνηση να διατηρεί στρατηγική συνέχεια στη συνεργασία της
τόσο με τη διοίκηση
Μπάιντεν όσο και με τη νέα διοίκηση Τραμπ
Με την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, οι σχέσεις χαρακτηρίζονται από τον ίδιο ως «ισχυρότερες από ποτέ». Τα κύρια σημεία εστίασης περιλαμβάνουν:
Αμυντική Συνεργασία: Ο Τραμπ έχει επαινέσει την Ελλάδα για την τήρηση του στόχου των αμυντικών δαπανών του ΝΑΤΟ (πάνω από 2% του ΑΕΠ).
Επενδύσεις και Ναυπηγεία:
Υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για την ενίσχυση της ναυπηγικής βιομηχανίας,
συμπεριλαμβανομένων συνομιλιών για την κατασκευή αμερικανικών φρεγατών
σε ελληνικά ναυπηγεία.
Συναλλακτική Διπλωματία: Η προσέγγιση Τραμπ είναι συχνά πιο «συναλλακτική», δίνοντας έμφαση σε άμεσα οικονομικά και αμυντικά οφέλη.
Σχέσεις με τη Διοίκηση Μπάιντεν (2021-2025)
Η περίοδος Μπάιντεν βασίστηκε στη θεσμική εμβάθυνση και τις κοινές αξίες:
Στρατηγικός Διάλογος: Ενισχύθηκε ο ετήσιος Στρατηγικός Διάλογος ΗΠΑ-Ελλάδας, καλύπτοντας τομείς όπως η ενέργεια, η ασφάλεια και το εμπόριο.
Πολυμερής Προσέγγιση:
Η διοίκηση Μπάιντεν έδωσε έμφαση στη σταθερότητα της Ανατολικής
Μεσογείου μέσω σχημάτων συνεργασίας όπως το 3+1 (Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ +
ΗΠΑ).
Προσωπικοί Δεσμοί: Ο Τζο Μπάιντεν είχε μακροχρόνια σχέση με την ελληνοαμερικανική κοινότητα και θεωρούνταν παραδοσιακός «φίλος της Ελλάδας».
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει τονίσει επανειλημμένα ότι οι σχέσεις είναι στρατηγικές και δεν επηρεάζονται από τις αλλαγές προσώπων στον Λευκό Οίκο:
Η Αθήνα λειτουργεί ως πυλώνας σταθερότητας και αξιόπιστος σύμμαχος των ΗΠΑ στην περιοχή, ανεξαρτήτως κόμματος στην εξουσία.
Συνεχίζεται η χρήση στρατηγικών υποδομών από τις ΗΠΑ, όπως η Σούδα και η Αλεξανδρούπολη.
Η
συμμαχία Ελλάδας-Σερβίας σήμερα παραμένει ισχυρή, βασιζόμενη σε
ιστορικούς, θρησκευτικούς (Ορθοδοξία) και στρατηγικούς δεσμούς, με
έμφαση σε υποδομές, ενέργεια και γεωπολιτική σταθερότητα
. Η Ελλάδα
στηρίζει την ευρωπαϊκή πορεία της Σερβίας και δεν αναγνωρίζει το
Κόσοβο, ενώ συνεργάζονται στενά σε στρατιωτικό επίπεδο.
Γεωπολιτική & Σταθερότητα:
Η Ελλάδα αποτελεί σταθερό υποστηρικτή της Σερβίας, ειδικά στο ζήτημα
του Κοσσυφοπεδίου, όντας μία από τις πέντε χώρες της ΕΕ που δεν
αναγνωρίζουν την ανεξαρτησία του.
Στρατιωτική Συνεργασία: Υπάρχει ενεργή στρατιωτική συνεργασία, με τη Σερβία να συμμετέχει σε σχηματισμούς μάχης υπό την ηγεσία της Ελλάδας.
Οικονομία & Υποδομές: Η Ελλάδα είναι σημαντικός επενδυτής στη Σερβία (5ος συνολικά), με έμφαση σε μεγάλα έργα υποδομών, μεταφορών και ενέργειας.
Ιστορικοί Δεσμοί: Οι σχέσεις χαρακτηρίζονται από παραδοσιακή φιλία, η οποία ενισχύθηκε ιστορικά (Βαλκανικοί Πόλεμοι, Παγκόσμιοι Πόλεμοι).
6 Μαρτίου 2026, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας, Νίκος Δένδιας,
ανακοίνωσε την ουσιαστική ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας
Ελλάδας-Βουλγαρίας, με την Ελλάδα να αναλαμβάνει ρόλο στην
αντιβαλλιστική προστασία της γειτονικής χώρας. Η κίνηση αυτή
πραγματοποιείται μετά από επίσημο αίτημα της Σόφιας, στο πλαίσιο της
συμμαχικής αλληλεγγύης εντός ΝΑΤΟ και ΕΕ
Βασικά Σημεία της Συμμαχικής Συνδρομής
Μεταφορά Patriot:
Πυροβολαρχία κατευθυνόμενων βλημάτων Patriot μεταφέρεται σε κατάλληλη
περιοχή στη Βόρεια Ελλάδα, προκειμένου να παρέχει αντιβαλλιστική κάλυψη
σε μεγάλο μέρος της βουλγαρικής επικράτειας.
Αεροπορική Υποστήριξη (F-16):
Ζεύγος μαχητικών αεροσκαφών F-16 της Πολεμικής Αεροπορίας μετασταθμεύει
σε αεροπορική βάση της Βόρειας Ελλάδας με αποκλειστική αποστολή την
επιπλέον αεροπορική προστασία της Βουλγαρίας.
Συντονισμός:
Έχει προγραμματιστεί η αποστολή δύο ανώτερων αξιωματικών της Πολεμικής
Αεροπορίας στο Κέντρο Επιχειρήσεων των Βουλγαρικών Ενόπλων Δυνάμεων στη
Σόφια για τον αποτελεσματικό συντονισμό.
Η Ελλάδα μπαίνει στο πρόγραμμα κατασκευής αμερικανικών φρεγατών - Τι είπε ο Τραμπ
Η Ελλάδα εντάσσεται επίσημα στο πρόγραμμα κατασκευής νέων αμερικανικών
Ο
πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών κατά την τελετή επίδοσης
διαπιστευτηρίων από τον νέο πρεσβευτή της Ελλάδας στις ΗΠΑ, Αντώνη
Αλεξανδρίδη, αναφέρθηκε με σαφήνεια στο συγκεκριμένο ζήτημα, που όπως
είναι σε θέση να γνωρίζει το Νewsbomb αποτελούσε επιθυμία της ελληνικής
πλευράς.
Ο Ντόναλντ Τραμπ αρχικά εκτίμησε ότι οι διμερείς σχέσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Αθήνας «δεν ήταν ποτέ ισχυρότερες».
Κατά
την επίσημη προσφώνησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι η φιλία
Ελλάδας και ΗΠΑ είναι «ισχυρή, ιστορική και βασισμένη στην κοινή
δημοκρατική και πνευματική κληρονομιά», επισημαίνοντας ότι προσβλέπει
στην περαιτέρω ενίσχυση των διμερών σχέσεων.
Δύο Ινδοί αναλυτές μιλώντας στο Newsbomb
σκιαγραφούν τις πολύ πρόσφατες γεωπολιτικές εξελίξεις και τον άτυπο
άξονα συμμαχίας που δημιουργείται μεταξύ της Ελλάδας, της Ινδίας και του
Ισραήλ και συμφωνούν ότι η ευθυγράμμιση αυτή δεν πρέπει ούτε να
υπερεκτιμηθεί ούτε να υποτιμηθεί. Η ισχύς της, έγκειται ακριβώς στη
διακριτικότητά της: Στη σταθερή, μεθοδική οικοδόμηση συνεργασιών χωρίς
θορυβώδεις διακηρύξεις. Και ο «αντίθετος» πόλος είναι σαφής και
συγκεκριμένος…
Όπως επισημαίνει στο Newsbomb η Dr Divya Malhotra*, η επίσκεψη του Ινδού πρωθυπουργού Narendra Modi στο Ισραήλ,
στις 25 Φεβρουαρίου, δεν αποτελεί απλώς μια διπλωματική κίνηση υψηλού
συμβολισμού, αλλά ένα σαφές μήνυμα στρατηγικής αναδιάταξης στην ευρύτερη
περιοχή. «Σηματοδοτεί ακόμη έναν σταθμό σε μια σχέση που έχει
μετακινηθεί από τον συμβολισμό στη στρατηγική ουσία»,
Η στρατηγική συμμαχία Ελλάδας-Ινδίας αναβαθμίζεται ραγδαία, με επίκεντρο τη γεωπολιτική ευθυγράμμιση, την άμυνα και το εμπόριο
.
Η Ελλάδα αναδεικνύεται ως «πύλη» της Ινδίας προς την Ευρώπη μέσω του
διαδρόμου IMEC, με έμφαση στις επενδύσεις σε λιμάνια, την τεχνολογία
(AI) και την αμυντική συνεργασία.
Βασικοί Πυλώνες της Συμμαχίας:
Γεωπολιτική & Άμυνα:
Στόχος είναι η ενίσχυση της ασφάλειας, με την Ελλάδα να λειτουργεί ως
συνδετικός κρίκος Ινδίας-Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επιδιώκονται βαθιές
συνέργειες μεταξύ των αμυντικών οικοσυστημάτων των δύο χωρών.
Οικονομία & Εμπόριο:
Η Ελλάδα στοχεύει να γίνει εμπορική πύλη της Ινδίας στην Ευρώπη.
Υπάρχει έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον για ελληνικά λιμάνια και
τεχνολογικά έργα, όπως η δημιουργία AI υπεργοστασίου από τη ΔΕΗ στη
Δυτική Μακεδονία.
Στρατηγική Σημασία:
Η συνεργασία αποτελεί μέρος του ευρύτερου διαδρόμου IMEC (Ινδία-Μέση
Ανατολή-Ευρώπη), ενισχύοντας τη θέση της Ελλάδας στην Ανατολική
Μεσόγειο.
Διπλωματία:
Οι σχέσεις, που ξεκίνησαν το 1950, έχουν εισέλθει σε φάση στρατηγικής
εταιρικής σχέσης, με ενίσχυση της παρουσίας με προξενεία (Βομβάη,
Μπανγκαλόρ).
Το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Κύπρος έχουν ξεκινήσει τη διαδικασία δημιουργίας ενός κοινού Κέντρου Αριστείας για την Κυβερνοασφάλεια στη Θάλασσα
(MarCCE). Αυτό αναφέρθηκε σε επίσημη δήλωση που δημοσιεύτηκε στις 26
Φεβρουαρίου στον ιστότοπο της Εθνικής Διεύθυνσης Κυβερνοχώρου του
Ισραήλ.
Το κέντρο θα βρίσκεται στη Λευκωσία και θα
χρησιμεύσει ως πλατφόρμα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας στον
κυβερνοχώρο της ναυτιλιακής βιομηχανίας στις τρεις χώρες και σε ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο.
Στις
25 Φεβρουαρίου, στο πλαίσιο της έναρξης του έργου, πραγματοποιήθηκε
συνάντηση μεταξύ του Ταξίαρχου (εν αποστρατεία) Γιόσι Καράντι, Γενικού
Διευθυντή της Εθνικής Διεύθυνσης Κυβερνοχώρου του Ισραήλ, του Μιχάλη
Μπλέτσα, Επικεφαλής της Ελληνικής Εθνικής Διεύθυνσης Κυβερνοχώρου, του
Γεωργίου Μιχαηλίδη, Επιτρόπου Επικοινωνιών της Κύπρου, και του Διαμαντή
Ζαφειριάδη, Επικεφαλής της Αρχής Ψηφιακής Ασφάλειας Κύπρου.
Πώς θα λειτουργεί το MarCCE
Το MarCCE θα λειτουργεί
υπό την αιγίδα της Αρχής Ψηφιακής Ασφάλειας Κύπρου σε συντονισμό με τις
ισραηλινές και ελληνικές αρχές. Η δήλωση σημειώνει ότι το έργο στοχεύει
στην ενίσχυση της εθνικής και περιφερειακής προστασίας των θαλάσσιων υποδομών από κυβερνοαπειλές.
Η
πρωτοβουλία υλοποιεί τις συμφωνίες που επιτεύχθηκαν από τον Ισραηλινό
πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο
Μητσοτάκη και τον Κύπριο πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη στη σύνοδο κορυφής της Ιερουσαλήμ τον Δεκέμβριο του 2025.
Το έργο του κέντρου θα διαρθρωθεί γύρω από τέσσερις τομείς:
-παρακολούθηση των κυβερνοαπειλών και ανταλλαγή πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο
-εκπαίδευση ειδικών και διεξαγωγή ασκήσεων στον κυβερνοχώρο
-ανάπτυξη προτύπων και συντονισμός των κανονιστικών απαιτήσεων και
-υποστήριξη της έρευνας και συνεργασία με εταιρείες τεχνολογίας για τη δημιουργία νέων λύσεων στον ναυτιλιακό τομέα.
Η
δήλωση τονίζει ότι το κέντρο θα πρέπει να διευκολύνει την αλληλεπίδραση
μεταξύ ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, επιχειρήσεων και κυβερνητικών υπηρεσιών,
καθώς και να παρέχει πρόσβαση σε σύγχρονες τεχνολογίες ασφαλείας για
μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις του κλάδου.Το MarCCE αναμένεται να ξεκινήσει τη λειτουργία του εντός του επόμενου
έτους, στο πλαίσιο ενός μακροπρόθεσμου σχεδίου για την ανάπτυξη
υπηρεσιών κυβερνοασφάλειας στον ναυτιλιακό τομέα. Άλλοι περιφερειακοί
εταίροι ενδέχεται να συμμετάσχουν στο έργο στο μέλλον.
Συνεχίζονται οι δοκιμές της δεύτερης ελληνικής Φρεγάτας Belh@rra «Νέαρχος» F-602), στη Λοριάν της βορειοδυτικής Γαλλίας.
Στην προκειμένη φάση δοκιμάζονται τα συστήματα
που αφορούν κυρίως στην πρόωση και την ασφάλεια του πλοίου σε
πραγματικές συνθήκες ενώ τεστάρονται και οι κύριοι αισθητήρες της
φρεγάτας.
Οι δοκιμές της δεύτερης φρεγάτας Belh@rra «Νέαρχος» προχωρούν
εντός του χρονοδιαγράμματος παράδοσης. Η παράδοση του «Νέαρχου»
αναμένεται να πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο του 2026.
Unesco: Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας και επισήμως η 9η Φεβρουαρίου
Η Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας ανακηρύχθηκε επίσημως από την
UNESCO η 9η Φεβρουαρίου, ημέρα θανάτου του εθνικού ποιητή Διονύσιου
Σολωμού (1857).
«Η ελληνική γλώσσα έχει οικουμενική ακτινοβολία. Ομιλείται και
γράφεται ακατάπαυστα, σχεδόν τέσσερις χιλιετίες, αποτελώντας την
παλαιότερη ινδοευρωπαϊκή γλώσσα, με γραπτά τεκμήρια. Στο πέρασμα των
αιώνων, η ελληνική αναπόφευκτα εξελίχθηκε, για να καταλήξει στην κοινή
νεοελληνική, η οποία τροφοδοτείται, διαρκώς και γόνιμα, από τις
παλαιότερες μορφές της. Δεν μιλούμε, ασφαλώς, τη γλώσσα του Ομήρου, ούτε
του Σοφοκλή. Όμως, η αττική διάλεκτος, που εξελίχθηκε στην ελληνιστική
γλώσσα, τη lingua franca της εποχής της, αποτελεί τη βάση της
νεοελληνικής. Ο οικουμενικός δυναμισμός της ελληνικής συνιστά, άλλωστε,
απτή ιστορική πραγματικότητα», πρόσθεσε η ίδια.
Όλες οι γλώσσες αποτελούν αποθετήριο του υλικού και του άυλου
πολιτισμού των λαών. Η ελληνική, με τη μακραίωνη ιστορία της και την
αδιαμφισβήτητη επίδρασή της στη γένεση και την εξάπλωση του δυτικού
πολιτισμού, αποτέλεσε και αποτελεί κατ’ εξοχήν όχημα επαφής και
διάδρασης των πολιτισμών της ανθρωπότητας.
«Η ακτινοβολία της ελληνικής» είπε η Υπουργός Πολιτισμού, «έγκειται
στην εδραίωσή της ως ιδανικού οχήματος για την έκφραση και την ενσάρκωση
των προϊόντων της ανθρώπινης διάνοιας. Στις επιστήμες, τα γράμματα και
τις κατακτήσεις της τεχνικής, η ελληνική γλώσσα έχει κυρίαρχη θέση,
καθώς δάνεισε όχι μόνο όρους και λέξεις, αλλά στάθηκε υπόβαθρο για τη
βέλτιστη οργάνωση και συστηματοποίηση ιδεών, υποθέσεων και θεωριών, αλλά
και εργαλείο για την επαλήθευσή τους και την πρακτική εφαρμογή τους».
Η Ελλάδα έχει συνάψει σημαντικές συμφωνίες για την έρευνα και εξόρυξη υδρογονανθράκων, με πιο πρόσφατη αυτή με την
ExxonMobil, την Energean και την HELLENiQ Energy (Helleniq Upstream)
για το θαλάσσιο οικόπεδο 2 στο Ιόνιο (Δυτικά της Κέρκυρας), όπου η
ExxonMobil αναλαμβάνει το 60% και προγραμματίζεται διερευνητική γεώτρηση
περίπου το 2027, σηματοδοτώντας την πρώτη ερευνητική γεώτρηση μετά από
σχεδόν 40 χρόνια. Υπάρχουν επίσης συμφωνίες με άλλες εταιρείες σε
περιοχές όπως ο Πατραϊκός κόλπος, η Δυτική Κρήτη και το Θρακικό Πέλαγος.
Κύριες Συμφωνίες & Περιοχές:
Ιόνιο (Οικόπεδο 2):
Η πιο πρόσφατη και σημαντική συμφωνία με την ExxonMobil (60%), Energean
(30%) & HELLENiQ Upstream (10%), με στόχο την πρώτη γεώτρηση το
2027.
Πατραϊκός Κόλπος: Ελληνικά Πετρέλαια και Edison.
Θρακικό Πέλαγος: Calfrac Well Services, Ελληνικά Πετρέλαια.
Δυτικά της Κρήτης & Νοτιοδυτικά της Κρήτης: Total, ExxonMobil, Ελληνικά Πετρέλαια.
Κατάκολου: Energean Oil & Gas.
Περιοχή 1 Βορειοδυτικά Κέρκυρας: Ελληνικά Πετρέλαια.
Ιόνιο (Γενικά): Repsol, Ελληνικά Πετρέλαια.
Σημασία και Προκλήσεις:
Στρατηγική Σημασία: Θεωρείται στρατηγικό βήμα για την ενίσχυση της εγχώριας ενεργειακής ασφάλειας και την προσέλκυση επενδύσεων.
Περιβαλλοντική Αντίδραση:
Η συμφωνία στο Ιόνιο έχει προκαλέσει αντιδράσεις από περιβαλλοντικές
οργανώσεις, λόγω περιβαλλοντικών ανησυχιών και αντιθέσεων με δεσμεύσεις
για το κλίμα.
Οικονομικά Οφέλη: Αναμένονται σημαντικά έσοδα και επενδύσεις, με το κράτος να λαμβάνει έως και 40% των δυνητικών εσόδων.
Οι
έρευνες συνεχίζονται και αναμένεται να δώσουν πιο σαφή εικόνα για τη
δυναμική της χώρας ως παραγωγού υδρογονανθράκων τα επόμενα χρόνια, με
την κυβέρνηση να τονίζει την αξιοποίηση του εθνικού πλούτου με σχέδιο
ενεργειακό κόμβο μέσω του LNG
(Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο), αυξάνονταν τις εισαγωγές από ΗΠΑ και άλλες
πηγές, με σταθμούς όπως η Ρεβυθούσα και η Αλεξανδρούπολη να
εξασφαλίζουν προμήθειες για χρόνια, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια
της χώρας και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενώ νέες υποδομές και η χρήση
του LNG (καθώς και CNG) καλύπτουν ανάγκες βιομηχανίας και
απομακρυσμένων περιοχών, μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα
Συνοπτικά,
το LNG είναι κεντρικό στην ενεργειακή στρατηγική της Ελλάδας,
επιτρέποντας τη μετάβαση σε πιο βιώσιμες και ασφαλείς ενεργειακές λύσεις
Στρατηγική Σημασία:
Η Ελλάδα αξιοποιεί το LNG για να μειώσει την εξάρτησή της από αγωγούς
και να γίνει κόμβος τροφοδοσίας ενέργειας, συνδέοντας την Ευρώπη με την
Μεσόγειο.
Κύριες Πηγές: Εισάγεται κυρίως από τις ΗΠΑ, αλλά και από Νιγηρία, Νορβηγία και Αλγερία.
Υποδομές:
Υπάρχουν σταθμοί όπως η Ρεβυθούσα (Αττική) και η Αλεξανδρούπολη
(Θράκη), ενώ σχεδιάζονται και νέες (π.χ. δεύτερο FSRU στη Θράκη).
Οφέλη:
Ενεργειακή Ασφάλεια: Εξασφάλιση σταθερής και μεγάλης ποσότητας αερίου.
Περιβαλλοντικά: Πιο καθαρό καύσιμο σε σχέση με άλλα, βελτιώνοντας το ανθρακικό αποτύπωμα (ειδικά στη ναυτιλία).
Οικονομικά: Μείωση λειτουργικού κόστους και νέες ευκαιρίες.
Διανομή: Επιτρέπει την τροφοδοσία περιοχών εκτός δικτύου μέσω CNG (Πεπιεσμένο Φυσικό Αέριο) και υποστηρίζει την είσοδο του φυσικού αερίου σε νέες αγορές, όπως η Κεντρική και Δυτική Μακεδονία μέσω του ΔΕΣΦΑ.
Μελλοντικές Προοπτικές: Η Ελλάδα ενισχύει τη θέση της ως γεωπολιτικός παίκτης στην ενέργεια, με συνεργασίες σε εξορύξεις και διασυνδέσεις.
ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ιωάννης Κεφαλογιάννης,πραγματοποίησε
επίσκεψη στην έδρα της Airbus Helicopters στην Μαρινιάν της Γαλλίας.
Κατά την επίσκεψή του, ο Υπουργός διαπίστωσε την πρόοδο της συμφωνίας
που υπογράφηκε τον Απρίλιο του 2025, σημειώνοντας ότι τα δύο πρώτα
ελικόπτερα H215 Super Puma βρίσκονται ήδη στη Γραμμή Τελικής
Συναρμολόγησης.
Ο Bruno Even, Διευθύνων Σύμβουλος (CEO) της Airbus Helicopters δήλωσε σχετικά: «Η
επίσκεψη αυτή αποτελεί ορόσημο μετά την υπογραφή της καινοτόμου
σύμβασης τον Απρίλιο του 2025. Τα αεροσκάφη H215 είναι κάτι περισσότερο
από ελικόπτερα· πρόκειται ζωτικής σημασίας επένδυση στην εθνική
ανθεκτικότητά της και στην στρατηγική της για την αντιμετώπιση των
ολοένα και πιο σοβαρών πυρκαγιών που προκαλούνται από την κλιματική
αλλαγή».«Ευχαριστούμε τους εταίρους μας σε Γαλλία και Ελλάδα, για τη
δέσμευσή σας στην προστασία των κοινοτήτων και των φυσικών τοπίων.
Είμαστε ακόμη ένα βήμα πιο κοντά στην ενίσχυση των εναέριων δυνατοτήτων
ανταπόκρισης της Ελλάδας», πρόσθεσε.
Ο νέος στόλος H215, με τις πρώτες παραδόσεις να
έχουν δρομολογηθεί για το 2026, αποτελεί κεντρικό στοιχείο του
πρωτοποριακού Εθνικού Προγράμματος «Αιγίς». Αξιοποιώντας το μοντέλο
«Κυβερνητικής Ιδιοκτησίας – Λειτουργίας από Ανάδοχο» (GO-CO), το
συμβόλαιο αυτό καθιερώνει μια μακροπρόθεσμη και συνεργατική προσέγγιση
απέναντι στις κρίσιμες αποστολές, με την υποστήριξη ευρωπαϊκών πόρων και
έμπειρων επιχειρησιακών φορέων πυρόσβεσης, όπως οι Airtelis και SAF
Aerogroup.
Το H215 είναι ένα ελικόπτερο της οικογένειας Super Puma, με περισσότερα από 1.100 ελικόπτερα H215
να έχουν παραδοθεί, ενώ μετράνε περισσότερες από 6 εκατομμύρια ώρες
πτήσης. Πρόκειται για ένα ελικόπτερο εξοπλισμένο με τον αναγνωρισμένο 4-αξονικό αυτόματο πιλότο του H225,
ο οποίος επιτρέπει την εκτέλεση πυροσβεστικών επιχειρήσεων τόσο τη
μέρα, όσο και την νύχτα. Χρησιμοποιείται σε όλο τον κόσμο για αποστολές
πυρόσβεσης χάρη στην εμβέλειά του, περίπου 540 ναυτικών μιλίων, την
εξαιρετική, άνω των δύο ωρών αυτονομία του, καθώς και την ικανότητά του
να μεταφέρει δεκαεννιά πυροσβέστες και να εκτελεί ρίψεις άνω από των τέσσερις τόνων νερού ανά επιχειρησιακό κύκλο.Ως ένα από τα ελάχιστα βαρέως τύπου ελικόπτερα σε παραγωγή, με πολιτική πιστοποίηση,
και με την δυνατότητά του να εξοπλίζεται είτε με κάδο ρίψεως νερού είτε
με δεξαμενή πυρόσβεσης ως ελικόπτερο αποτελεί την ιδανική επιλογή για
την ενίσχυση των εναέριων μέσων πυρόσβεσης κάθε χώρας.
Νέα εποχή από προχθές για τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ελλάδας από την στιγμή που η πρώτη εκ των τεσσάρων φρεγατών FDI του Πολεμικού Ναυτικού ύψωσε την Γαλανόλευκη και από την Πέμπτη- έπειτα από την παράδοσή της σε επίσημη τελετή στο Λοριάν της Γαλλίας -είναι έτοιμη για το ταξίδι της προς την Ελλάδα.
Το Πολεμικό Ναυτικό παρέλαβε την πρώτη του φρεγάτα FDI Belharra και πλέον το ζήτημα είναι τι εξοπλισμό θα φέρει αυτή, αλλά και οι επόμενες.
Ένα ζήτημα είναι αν οι νέες φρεγάτες θα έχουν τους περίφημους πυραύλους SCALP Naval. Ο SCALP Naval
έχει μεγαλύτερη εμβέλεια- άνω των 1.000 χλμ – και αντίστοιχη ταχύτητα.
Ωστόσο για τη χρήση του από πλοίο χρειάζεται εκτοξευτή. Κι εδώ προκύπτει
ένα ζήτημα καθώς άλλες πληροφορίες υποστηρίζουν ότι οι φρεγάτες θα
διαθέτουν τον κατάλληλο εκτοξευτή, και άλλες ότι ο εκτοξευτής που θα
διαθέτουν δεν επαρκεί για τους συγκεκριμένους πυραύλους.
Σχετικά μίλησε ο αντιναύαρχος ε.α., Σπύρος Περβαινάς στον ΣΚΑΙ.
«Οι
3 απ' τις 4 φρεγάτες, «Φορμίων», «Νέαρχος» και «Θεμιστοκλής» θα έχουν
πιθανότατα στρατηγικά βλήματα SCALP Naval που έχουν εμβέλεια περί τα
1000 χιλιόμετρα. Αυτό όπως καταλαβαίνετε καλύπτει όλο το Αιγαίο και την
Ανατολική Μεσόγειο, εξαρτάται από το πού θα είναι τοποθετημένα αυτά τα
πλοία. Η πρώτη φρεγάτα, ο «Κίμων», δεν θα μπορέσει να έχει αυτά τα
βλήματα διότι έχει τοποθετηθεί το σύστημα κάθετης εκτόξευσης, οπότε δεν μπορεί να περιλάβει και αυτά τα βλήματα», είπε ξεκαθαρίζοντας ότι αυτό δεν τον κάνει λιγότερο αξιόπιστο.
«Οι Γάλλοι κατάφεραν σε αυτό το πλοίο των 4,5 χιλ. τόνων να φέρει τόσα όπλα. Το πέτυχαν με την ανάστροφή πλώρη
που μας θυμίζει το «Αβέρωφ» γιατί όταν πέφτει σε θαλασσοταραχή δεν
σηκώνεται η πλώρη. Με αυτήν την πλώρη σκίζει το κύμα και το κύμα περνάει
πάνω από την πλώρη, διαχέεται στο κατάστρωμα, με λιγότερο κούνημα του
πλοίου», εξήγησε ο κ. Περβαινάς.
Σε εξέλιξη βρίσκεται σκληρό γεωπολιτικό
πόκερ στην Ανατολική Μεσόγειο, το οποίο χαρακτηρίζεται από εντάσεις,
αλλά και συνεργασίες, συμμαχίες. Πρόκειται για μια κατάσταση
παρατεταμένης ρευστότητας, που ενίοτε είναι επικίνδυνη, ενώ δημιουργεί
και ευκαιρίες.
Η τελευταία εξέλιξη με τη συμφωνία
οριοθέτησης ΑΟΖ Κύπρου-Λιβάνου επιβεβαιώνει πως η ρευστότητα που
επικρατεί στην περιοχή μπορεί να οδηγήσει σε δεδομένα με θετικό πρόσημο.
Στο κάδρο, βέβαια, πρέπει να μπει και η αντίδραση της κατοχικής
Τουρκίας, καθώς και οι “αμερικανικές διαμεσολαβήσεις,
Λευκωσία με τις στρατηγικού χαρακτήρα κινήσεις της
εδραιώνει συνεργασίες, θωρακίζεται στην περιοχή σε σχέση με την
κυριαρχία και τα δικαιώματά της, ενώ αποδεικνύεται σημαντική προίκα η
ιδιότητα του κράτους-μέλους της ΕΕ. Ταυτόχρονα, είναι πρόδηλο ότι η
Κύπρος έχει αποκτήσει πλεονέκτημα, καθώς είναι και το μοναδικό κράτος
της περιοχής, το οποίο συμπληρώνει σιγά-σιγά το παζλ με τις θαλάσσιες
οριοθετήσεις. Έχει, βέβαια, ακόμη εκκρεμότητες. Με τη Συρία, εκτιμάται
πως η έναρξη διαλόγου μεταξύ Δαμασκού και Βηρυτού για καθορισμό ΑΟΖ θα
διευκολύνει και τη Λευκωσία και τις μελλοντικές συζητήσεις για ΑΟΖ.
Υπενθυμίζεται συναφώς ότι τον Μάιο του 2019, η Κυπριακή Δημοκρατία
κατέθεσε στα Ηνωμένα Έθνη τις συντεταγμένες των εξωτερικών ορίων της
δικής της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης μεταξύ Κύπρου και Τουρκίας,
ενέργεια που είχε ως στόχο τη “θωράκιση” των κυριαρχικών της δικαιωμάτων
ενάντια στις τουρκικές παράνομες διεκδικήσεις. Αυτή η ενέργεια δεν
αποτελούσε μονομερή καθορισμό συνόρων, αλλά δήλωση ορίων σύμφωνα με τις
διεθνείς πρακτικές. Την πρωτοβουλία είχε ο τότε υπουργός Εξωτερικών και
νυν Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, ο οποίος είχε
ενώπιον του εισηγήσεις διεθνών συμβούλων.
Είναι σαφές γιατί η Τουρκία
αντιδρά στους κυπριακούς σχεδιασμούς. Το θέμα συνδέεται με τις
γεωπολιτικές επιδιώξεις της κατοχικής δύναμης στην περιοχή, που περνούν –
με βάση τους σχεδιασμούς της – μέσα από τον έλεγχο της Κύπρου. Γι’ αυτό
και η όποια κίνηση της Λευκωσίας θεωρείται εχθρική για την Τουρκία. Η
Άγκυρα, σε σχέση με τη συμφωνία Κύπρου-Λιβάνου, δεν επικαλέστηκε το
παραμύθι ότι παραβιάζονται δήθεν κυριαρχικά της δικαιώματα.
Ενδεικτικές είναι οι δηλώσεις του εκπροσώπου του υπουργείου
Εξωτερικών της Τουρκίας, Ουντσού Κετσελί, ο οποίος ανέφερε πως η περιοχή
που αφορά η εν λόγω συμφωνία, αν και βρίσκεται εκτός της τουρκικής
υφαλοκρηπίδας στην Ανατολική Μεσόγειο, «την οποία καταχωρίσαμε στις 18 Μαρτίου 2020 στον ΟΗΕ». Έσπευσε, ωστόσο, να αναφέρει πως « η χώρα μας προσεγγίζει το θέμα στο πλαίσιο του κυπριακού ζητήματος και των δικαιωμάτων των Τουρκοκυπρίων»!
Δηλαδή, επικαλείται τους Τουρκοκύπριους, ώστε να εξυπηρετήσει τα δικά
της συμφέροντα. Είναι σαφές πως οι ενέργειες της Λευκωσίας συντηρούν
στην Άγκυρα το σύνδρομο της περικύκλωσης, ενώ το καθεστώς Ερντογάν
θεωρεί πως οι κινήσεις της Κύπρου μπαίνουν “σφήνα” στη Γαλάζια Πατρίδα!
Δεν κερδίζει τίποτε
Η κατοχική Τουρκία επιχειρεί συστηματικά να αποτρέψει ενεργειακούς
σχεδιασμούς της Κυπριακής Δημοκρατίας. Έχει δε παγώσει, επί του
παρόντος, τις έρευνες της Αθήνας για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου.
Αυτές, όμως, οι κινήσεις από τουρκικής πλευράς δεν έχουν αποφέρει
οποιονδήποτε κέρδος για την ίδια. Μπορεί να δηλώνει ο Ερντογάν, ότι δεν
θα υλοποιηθεί έργο στην Ανατολική Μεσόγειο χωρίς τη συμμετοχή της
Τουρκίας, αλλά επί της ουσίας η Άγκυρα δεν κέρδισε οτιδήποτε. Δεν
κατάφερε να εξαναγκάσει κράτη της περιοχής να σταματήσουν τους δικούς
τους σχεδιασμούς. Ούτε και να συμμετέχει σε αυτούς ή σε ευρύτερους η
Τουρκία. Είναι δε σαφές πως η Τουρκία δεν θέλει απλή συμμετοχή, αλλά την
πρωτοκαθεδρία.Είναι σαφές πως πολλές φορές – ακόμη και τώρα – αναδεικνύεται το
ενεργειακό ως δέλεαρ για την Τουρκία. Η προσπάθεια της κατοχικής πλευράς
να περιλάβει και το κατοχικό καθεστώς στις όποιες συζητήσεις λειτουργεί
αποτρεπτικά, κι αυτός φαίνεται να είναι ο στόχος της. Να μην γίνει
οτιδήποτε που δεν θα το ελέγχει πλήρως. Ωστόσο, είναι σαφές πως η
ενέργεια θα έχει ρόλο στις διεργασίες. Κυρίως επειδή σχεδιασμοί
προχωρούν, εμπλέκονται πολλές χώρες, αλλά και μεγάλες εταιρίες, κυρίως
αμερικανικές.
Νέα δεδομένα σε σχέση με το 2007
Η Λευκωσία θα αξιοποιήσει την Προεδρία της στην ΕΕ, το πρώτο εξάμηνο
του 2026, για να ενισχύσει τις σχέσεις με κράτη της περιοχής. Στο
πλαίσιο της Προεδρίας, στη διάρκεια του άτυπου Συμβουλίου της ΕΕ στις
23-24 Απριλίου 2026, θα προσκληθούν και θα παραστούν οι ηγέτες της
περιοχής, για να συζητηθούν έργα υποδομής σε τομείς, όπως η ενέργεια, η
εκπαίδευση, η υγεία. Η Λευκωσία επιδιώκει όπως η ΕΕ επενδύσει στην
περιοχή κι αυτό φαίνεται να προχωρεί.
Η συμφωνία που υπογράφηκε στη Βηρυτό για την οριοθέτηση ΑΟΖ
Κύπρου-Λιβάνου είναι αποτέλεσμα διαπραγμάτευσης και δεν είναι η ίδια με
αυτή του 2007. Υπενθυμίζεται ότι εκ μέρους της Κυπριακής Δημοκρατίας την
διαπραγμάτευση ανέλαβε ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας Τάσος Τζιωνής και
του Λιβάνου ο υπουργός Μεταφορών και Δημοσίων Έργων, Φαγιέζ Ρασάμνι.
Είναι σαφές πως νέα δεδομένα, όπως η συμφωνία Λιβάνου-Ισραήλ, έχουν
διαμορφωθεί και στη βάση αυτή προχώρησαν και οι κυπρολιβανικές
συζητήσεις.
Η επίτευξη της συμφωνίας έγινε μετά από διαπραγμάτευση που πέρασε
μέσα από πολλές φάσεις και δυσκολίες, μερικές από τις οποίες αφορούσαν
εσωτερικά πολιτικά δεδομένα στο Λίβανο. Είναι σαφές πως η Κύπρος από τη
συμφωνία έχει κερδίσει και γεωπολιτικά, αλλά με βάση και τη
χαρτογράφηση, η ΑΟΖ μας σε σχέση με το Λίβανο έχει μεγαλώσει. Το επόμενο
βήμα είναι η συμφωνία συνεκμετάλλευσης, οι συζητήσεις για την οποία
βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο.
Εκτός SAFE η Τουρκία όσο διατηρεί casus belli και αμφισβητεί την κυριαρχία νησιών.
Την πάγια ελληνική θέση ότι η Τουρκία δεν πληροί τις προϋποθέσεις
για να συμμετάσχει στο πρόγραμμα SAFE όσο διατηρεί το casus belli κατά
της Ελλάδος και αμφισβητεί την ελληνική κυριαρχία νησιών στο Αιγαίο,
επανέλαβε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μετά το πέρας της Συνόδου Κορυφής.
Ο
πρωθυπουργός εξέφρασε την ικανοποίηση του για «τα σημαντικά βήματα ως
προς την υλοποίηση μιας κοινής ευρωπαικής αμυντικής πολιτικής» και
τόνισε ότι είναι πολύ σημαντικό ότι στον Οδικό Χάρτη για την Ετοιμότητα
της ΕΕ έως το 2030 χαρακτηρίζονται εμβληματικά έργα, που αποτελούσαν
ανέκαθεν εθνική προτεραιότητα, όπως η αντιπυραυλική ασπίδα.
«Είναι πολύ σημαντικό, επίσης, ότι υπάρχει πλέον η αναγνώριση ότι οποιοδήποτε αμυντικό έργο θα πρέπει να λαμβάνει υπ όψιν όλα τα ευρωπαικά σύνορα.
Σε
ερώτηση για την ιδέα του περί ενός κοινού ευρωπαικού μηχανισμού
δανεισμού, ο κ, Μητσοτάκης τόνισε ότι στην παρούσα φάση δεν έχουν
εξειδικευτεί τα χρηματοδοτικά εργαλεία για τα προαναφερθέντα έργα. «Δεν
είμαστε ακόμα στο σημείο να έχει ωριμάσει ιδέα για ένα Ευρωπαικό
Αμυντικό Ταμείο κοινής χρηματοδότησης. Εγώ θα επιμένω να παρουσιάζω αυτή
την πρόταση, να την συζητάμε στο Ευρωπαικό Συμβούλιο και πιστεύω θα
έρθει η ώρα, που θα ωριμάσει η συγκεκριμένη πρόταση, διότι απαντά σε μια
πραγματική κοινή ευρωπαΐκή ανάγκη.
Δεν ελήφθη απόφαση για το δάνειο επανόρθωσης
Επίσης
ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιβεβαίωσε ότι κατά τη σημερινή Σύνοδο δεν
ελήφθη απόφαση για το δάνειο επανόρθωσης προς την Ουκρανία μέσω της
αξιοποίησης των «παγωμένων» ρωσικών και σημείωσε ότι η Κομισιόν καλείται
στο άμεσο μέλλον να παρουσιάσει μία πολύ καλά τεκμηριωμένη νομικά
πρόταση κατά την οποία, όπως είπε, θα διασφαλισθεί πως οι Ευρωπαίοι
εταίροι δεν θα επιβαρυνθούν με αχρείαστα συστημικά ρίσκα.
Σε
ερώτηση για τη συζήτηση που έγινε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για το
στεγαστικό πρόβλημα ο Έλληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι «η ελληνική
κυβέρνηση έχει ξεδιπλώσει ένα εμπεριστατωμένο σχέδιο για το ζήτημα της
στέγης» επικαλούμενος εκ νέου το μέτρο της επιστροφής ενός ολόκληρου
ενοικίου στα τέλη Νοεμβρίου.
Ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι «η
Ευρώπη έχει ρόλο να παίξει δίνοντας μας περισσότερη ευελιξία στην χρήση
ευρωπαϊκών προγραμμάτων. Παραδείγματος χάριν για τις επισκευές σπιτιών
χωρίς να είμαστε αυστηρά περιορισμένοι ότι αυτές οι επισκευές θα πρέπει
να αφορούν μόνο την ενεργειακή αναβάθμιση. Να αναμένετε εξαγγελίες από
την ελληνική κυβέρνηση σε αυτήν την κατεύθυνση. Πιστεύω ότι μπορούμε να
βρεθούμε στην πρώτη γραμμή αυτών των πρωτοβουλιών. Εν όψει του επόμενου
προυπολογισμού θα πρέπει να εξετάσουμε και ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά
εργαλεία για την αντιμετώπιση του προβλήματος της στέγασης.
Ερωτηθείς για την ανταγωνιστικότητα και την πράσινη μετάβαση
ο πρωθυπουργός επέμεινε ότι ως προς την ενεργειακή μετάβαση θα πρέπει
να είμαστε φιλόδοξοι και ταυτόχρονα ρεαλιστές, ώστε να μην υπονομεύσουμε
την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαικής βιομηχανίας και ασφαλώς «να μην να
μην προκαλέσουμε κοινωνικές αναταράξεις επιβάλλοντας ένα δυσβάσταχτο
κόστος στα νοικοκυριά μας και της επιχείρησης μας».
Επιπλέον, ο
Έλληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι «υπάρχει μια γενικότερη κατανόηση ότι
πρέπει να είμαστε ευέλικτοι και να επιδείξουμε ρεαλισμό και δεν πρέπει
να προτάξουμε τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας πέρα και πάνω
άλλους στόχους, όπως την ανταγωνιστικότητα και την κοινωνική συνοχή, οι
οποίοι και αυτοί θα πρέπει να υπηρετούνται μέσα από τις πολιτικές μας».
Εξάλλου ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι στο κείμενο συμπερασμάτων
αποτυπώνονται με σαφήνεια οι ελληνικές προτεραιότητες, έτσι όπως τα
συμφωνήσαμε ύστερα από μία μακρά συζήτηση και εμφανίστηκε ικανοποιημένος
από το αποτέλεσμα το οποίο πετύχαμε.
Οδικός χάρτης για το 5Χ5 στην Ανατολική Μεσόγειο
Τέλος
σε ερώτηση για την πρωτοβουλία που ανακοίνωσε πριν από μία εβδομάδα
σχετικά με το σχήμα 5Χ5 στην Ανατολική Μεσόγειο ο Έλληνας πρωθυπουργός
επεσήμανε ότι «πολύ σύντομα το Υπουργείο Εξωτερικών θα είναι σε θέση να
παρουσιάσει έναν πιο σαφή Οδικό Χάρτη για αυτήν την σκέψη την οποία
παρουσίασα. Δεν θα πρέπει να μας εκπλήσσει που η Ελλάδα αναλαμβάνει μία
τέτοια πρωτοβουλία, καθώς η χώρα μας έχει συμμετάσχει και έχει
δρομολογήσει αρκετά πολυμερή σχήματα. Προφανώς και θα είμασταν ανοιχτοί
εάν υπάρχουν και άλλες χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, που θα ήθελαν να
συμμετάσχουν να εξετάσουμε κάτι τέτοιο. Υπάρχει όμως μία απαράβατη
προϋπόθεση για να μπορέσει αυτή η πρωτοβουλία να τελεσφορήσει και να
καταλήξει τελικά.
Ο ένας και απαράβατος όρος είναι ο
αδιαπραγμάτευτος σεβασμός στο Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας
γιατί θα πρέπει να υπάρχει ένα βασικό πλαίσιο συζητήσεων τόσο για το
ζήτημα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών, όσο και για άλλα θέματα όπως
η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης».
Το νέο νομοσχέδιο προβλέπει διπλασιασμό της βασικής εκπαίδευσης και πιο ρεαλιστικά μαθήματα μάχης, με στόχο την παραγωγή πλήρως εκπαιδευμένων μαχητών για τα σύγχρονα πεδία επιχειρήσεων.
Οι τελικές ρυθμίσεις του νομοσχεδίου για τις αλλαγές στη θητεία
ολοκληρώνονται και αναμένεται να κατατεθεί προς ψήφιση στη Βουλή έως το
τέλος Οκτωβρίου. Στο επίκεντρο βρίσκεται η εντατικοποίηση της
εκπαίδευσης, ώστε οι νεοσύλλεκτοι
να λαμβάνουν πιο ρεαλιστική, απαιτητική και πρακτική κατάρτιση επί
αντικειμένων μάχης, χωρίς όμως μεταβολή στη συνολική διάρκεια της
θητείας.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, όλα τα επιμέρους στάδια της αρχικής και προχωρημένης εκπαίδευσης θα διπλασιαστούν:
Η Σαλαμίνα, το νησί που γράφτηκε με χρυσά γράμματα στην ιστορία της Ελλάδας και του κόσμου.Η νίκη των Ελλήνων απέναντι στους Πέρσες δεν ήταν απλώς στρατιωτική –
ήταν ορόσημο για την ελευθερία, τη δημοκρατία και τον πολιτισμό του
δυτικού κόσμου.Με λαμπρότητα και συγκίνηση πραγματοποιήθηκε την, Δευτέρα 15 Σεπτεμβρίου στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη, στην Πλατεία Συντάγματος, η τελετή κατάθεσης στεφάνων για την επέτειο της ιστορικής Ναυμαχίας της Σαλαμίνας.Στην εκδήλωση παρέστησαν εκπρόσωποι της Ελληνικής Κυβέρνησης,
εκπρόσωπος της Βουλής των Ελλήνων, δεκάδες πρέσβεις και διπλωματικοί
εκπρόσωποι ξένων χωρών, καθώς και στρατιωτική ηγεσία με εκπροσώπους του
Πολεμικού Ναυτικού και αντιπροσωπεία αγήματος, αποτίοντας φόρο τιμής
στους ηρωικούς Σαλαμινομάχους.
Ο επικεφαλής των διπλωματικών και διεθνών σχέσεων της Περιφέρειας Αττικής
ως μέλος της Διεθνούς Εκτελεστικής Επιτροπής των ΣΑΛΑΜΙΝΙΩΝ 2022,
ιδρυτής της Παγκόσμιας επετείου της Ναυμαχίας της Σαλαμίνας στο Μνημείο
του Αγνώστου Στρατιώτη σε συνεργασία με τον Δήμο Σαλαμίνας, εξήντα τρεις
πρεσβείες, την Ελληνική Κυβέρνηση, την Περιφέρεια Αττικής και διεθνείς
οργανισμούς, συμμετέχοντας ενεργά ως συνεργάτης και μέλος της Διεθνούς
τιμητικής κοσμητείας “Θερμοπύλες-Σαλαμίνα 2020” της αειμνήστου Προέδρου
Μαριάννας Βαρδινογιάννης.Κυριάκος Μαριδάκης.
Η Κυπριακή Μονάδα
Υποβρυχίων Καταστροφών (ΜΥΚ) κατά τη πρόσφατη τελετή αποφοίτησης του 81ου
σχολείου υποβρύχιων καταστροφέων προέβη σε μια πολύ ενδιαφέρουσα και συνάμα
πλούσια έκθεση συστημάτων, μέσων και επιχειρησιακών δυνατοτήτων.
Αδιαμφισβήτητα όπως αναφέραμε και κατά το πρόσφατο οδοιπορικό μας στη
Διοίκηση Καταδρομών, το Γενικό Επιτελείο Εθνικής Φρουράς (ΓΕΕΦ) του
Υπουργείου Άμυνας (ΥΠΑΜ) της Κυπριακής Δημοκρατίας (ΚΔ) απέδωσε
ιδιαίτερη έμφαση και βαρύτητα στις Ειδικές Επιχειρήσεις εκπονώντας τα
προηγούμενα χρόνια πρόγραμμα αναβάθμισης της υλικοτεχνικής υποδομής.
Δύο μέσα εξοπλισμού της ΔΥΚ ξεχώρισαν. Αφενός τα νέα πλωτά σκάφη από
την ιταλική εταιρεία Fabio Buzzi μήκους 42 ποδιών καθώς και τα
υποβρύχια μέσα διείσδυσης και διαφυγής. Αμφότερα τα δύο ΣΑΠ (Σκάφη
Ανορθόδοξου Πολέμου) φέρουν πολυβόλο των 12.7 χιλιοστών στη πλώρη.
Πρόκειται για υποβρύχια μοτέρ που χρησιμοποιούνται για την αφανή και
αθέατη υποβρύχια διείσδυση των βατραχανθρώπων εγγύς του στόχου.O εξοπλισμός της ΜΥΚ τα τελευταία χρόνια συμπληρώθηκε από νέο φορητό
οπλισμό, νέα σκοπευτικά βοηθήματα ημέρας/ νύχτας, ασφαλή μέσα
επικοινωνιών καθώς και νέα υλικά (κράνη, στολές, εξαρτύσεις – γιλέκα
μάχης) κτλ.
Ελληνοτουρκικά: Από τη νικηφόρα ναυμαχία της Σαλαμίνας έως και σήμερα, το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό είναι αήττητο.
Πολεμικό Ναυτικό: Ιδού ένα μεγάλο απόσπασμα από την επίσημη ιστοσελίδα.
Όταν το 1821 θα ξεσπάσει η επανάσταση, σημαντικότατο ρόλο θα διαδραματίσει το Ναυτικό.
Οι Έλληνες νικήθηκαν αρκετές φορές στη ξηρά, αλλά ποτέ στη θάλασσα
ενώ οι ατρόμητοι μπουρλοτιέρηδες με τα πυρπολικά τους ανέτρεπαν τη
λογική της υπεροπλίας και των αριθμών, προξενώντας βαρύτατες απώλειες
στην Τουρκική αρμάδα που προσπαθούσε να επέμβει στα μέτωπα της
Επανάστασης.
Δεν είναι τυχαίο ότι η Ελληνική ανεξαρτησία κερδήθηκε στη θάλασσα με μια ένδοξη ναυμαχία, τη ναυμαχία του Ναβαρίνου.
Η ιστορία του στόλου του ελεύθερου Ελληνικού Κράτους αρχίζει το 1828.
Όταν ο Καποδίστριας ανέλαβε Κυβερνήτης της απελευθερωμένης Ελλάδας, ο
ελληνικός στόλος αριθμούσε λίγα πλοία, παλαίμαχα του αγώνα της
ανεξαρτησίας.
Πρώτος Υπουργός Ναυτικών διετέλεσε ο Ναύαρχος Κωνσταντίνος Κανάρης.
Το ισχυρότερο πλοίο του στόλου της εποχής, η φρεγάτα «ΕΛΛΑΣ», είχε
ναυπηγηθεί στην Αμερική κατά τα τελευταία χρόνια της Επανάστασης
πυρπολήθηκε όμως από το Ναύαρχο Α. Μιαούλη στον Πόρο κατά την αποστασία
των Υδραίων (1831).
Με την κάθοδο του Όθωνα στην Ελλάδα, το 1832, ο πολεμικός στόλος
περιλάμβανε μια κορβέτα, μία γαβάρα, τρία μπρίκια, έξι γολέτες, δύο
κανονιοφόρους, δύο ατμόπλοια και μερικά ακόμη μικρά κότερα.
Ο ναύσταθμος είχε εγκατασταθεί από την εποχή του Καποδίστρια στον
Πόρο και επικεφαλής του ναυτικού Διευθυντηρίου ήταν ο Ανδρέας Μιαούλης.
Παρά τα περιορισμένα μέσα της εποχής, ξεκίνησε η ναυπήγηση σειράς
καινούριων πλοίων στον ίδιο το ναύσταθμο ενώ, παράλληλα, τα παλαιά πλοία
σταδιακά αποσύρονταν.
Επίσης, καταβάλλονταν συνεχείς προσπάθειες για τη μόρφωση των
αξιωματικών : οι νέοι που προορίζονταν για δόκιμοι εκπαιδεύονταν αρχικά
στη στρατιωτική σχολή των Ευελπίδων και στη συνέχεια μετατάσσονταν στο
Ναυτικό, καθώς δεν υπήρχε ακόμα ναυτική σχολή. Η πρώτη ναυτική σχολή
ιδρύθηκε το 1846 πάνω στην κορβέτα «ΛΟΥΔΟΒΙΚΟΣ» και διευθυντής της
ορίστηκε ο Λεωνίδας Παλάσκας.
Η ελλιπής εκπαίδευση των αξιωματικών στην Ελλάδα, η σύγκρουση των
φορέων του νέου πνεύματος στη ναυτική τέχνη, που έφερναν όσοι κατόρθωναν
να εκπαιδευτούν στο εξωτερικό, κυρίως στη Γαλλία και την Αγγλία, με την
παλαιά παράδοση των έμπειρων θαλασσομάχων του Αγώνα, καθώς και οι
εθνικές περιπέτειες της εποχής συντέλεσαν στην περιορισμένη και σε
σαθρές βάσεις οργανωμένη δράση του ναυτικού, που αρκούνταν σε κρατικές
μεταφορές, στην αστυνόμευση της θάλασσας και την καταδίωξη της
πειρατείας.
Αργότερα, ο στόλος ενισχύθηκε με περισσότερα πλοία και το 1855
παραγγέλθηκαν τα πρώτα σιδερένια ελικοκίνητα πλοία από την Αγγλία, οι
ατμοημιολίες «ΠΑΝΟΠΗ», «ΠΛΗΞΑΥΡΑ», «ΑΦΡΟΕΣΣΑ» και «ΣΦΕΝΔΟΝΗ».
Κατά την Κρητική Επανάσταση (1866) τα πλοία του στόλου βρέθηκαν
ανέτοιμα να κατορθώσουν κάτι το αξιόλογο. Η αποτυχία αυτή αφύπνισε τους
ιθύνοντες και απέδειξε την ορθότητα του δόγματος ότι «το ναυτικόν,
απαραίτητον όπλον δια την Ελλάδα, δια τον πόλεμο μόνον πρέπει να
παρασκευάζηται και εις αυτόν μόνον να αποβλέπη».
Έτσι, ο στόλος ενισχύθηκε με νέα και μεγαλύτερα πλοία, ενώ από το
1885 με τη χρήση του σιδήρου στη ναυπηγία, την καθολική εφαρμογή του
ατμού, την αυλάκωση των πυροβόλων, τη θωράκιση των πλοίων και την
εμφάνιση της τορπίλης η όψη του ναυτικού άλλαξε και σημειώθηκε σταθμός
στην εξέλιξη του.
Εν τω μεταξύ, από το 1878, λόγω του Ρωσσοτουρκικού πολέμου και για
λόγους ασφαλείας, ο ναύσταθμος είχε εγκατασταθεί στην περιοχή της
Φανερωμένης της Σαλαμίνας και λίγα χρόνια μετά μεταφέρθηκε στη θέση
Αράπης, όπου βρίσκεται και σήμερα.
Παράλληλα, ιδρύθηκε η Ναυτική Σχολή Δοκίμων με τη φωτισμένη διεύθυνση
του Ηλία Κανελλόπουλου, ενώ αποστολή από τη Γαλλία, υπό το Ναύαρχο
Λεζέν, έθεσε τις πρώτες επιστημονικές βάσεις για την οργάνωση του
ναυτικού και τη μεθοδική εκπαίδευση του κατώτερου προσωπικού:
καθιερώθηκε η υπηρεσία των κληρωτών, η εκπαίδευση των οποίων γινόταν στα
παλαιά κτίρια του ναυστάθμου του Πόρου, και το κέντρο ονομάστηκε
Κεντρικόν Προγυμναστήριον.
Κατά την πρωθυπουργία του Χ. Τρικούπη, το 1889, ο στόλος ενισχύθηκε
περαιτέρω με την παραγγελία των θωρηκτών «ΥΔΡΑ», «ΣΠΕΤΣΑΙ» και «ΨΑΡΑ»
από την Γαλλία.
Έτσι η Ελλάδα αντιμετώπισε τον αποδυναμωμένο Τουρκικό στόλο στον
ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, εξασφαλίζοντας την κυριαρχία στο Αιγαίο,
αδυνατώντας όμως να επιδράσει αποτελεσματικότερα στην έκβαση του
πολέμου που οδήγησε σε εθνική ταπείνωση.
Μετά τον πόλεμο του 1897, ο τουρκικός στόλος ενισχύθηκε και το 1909,
σε απάντηση της ενίσχυσης αυτής, μεταξύ άλλων, αγοράστηκε από την Ιταλία
το υπό κατασκευή θωρηκτό καταδρομικό «Γ. ΑΒΕΡΩΦ». Το 1907 ιδρύθηκε το
Γενικό Επιτελείο Ναυτικού με πρώτο Αρχηγό τον Ναύαρχο Κουντουριώτη.
Το 1910 μετακλήθηκε αγγλική αποστολή, με πρόεδρο το Ναύαρχο Τόφνελ,
με σκοπό την αρτιότερη οργάνωση και εκπαίδευση του ναυτικού η επιτροπή
συντέλεσε αποφασιστικά για την υιοθέτηση των τρόπων και των μεθόδων της
αγγλικής διοίκησης, εκπαίδευσης και οργάνωσης, και ιδιαίτερα στους
τομείς της στρατηγικής τακτικής και στη σήμανση.
Ο Βαλκανικός Πόλεμος του 1912 βρήκε τον ελληνικό στόλο συγκροτούμενο
από το «ΑΒΕΡΩΦ», τα τρία παλαιά θωρηκτά «ΥΔΡΑ», «ΣΠΕΤΣΑΙ» και «ΨΑΡΑ»,
οκτώ αντιτορπιλικά του τύπου «ΘΥΕΛΛΑ» και «ΝΙΚΗ», πέντε παλαιά γερμανικά
τορπιλοβόλα, τις κανονιοφόρους «ΑΚΤΙΟΝ», «ΑΜΒΡΑΚΙΑ», «Α» και «Δ»,
τέσσερις ατμομυοδρόμωνες τύπου «ΑΧΕΛΩΟΣ» και άλλα βοηθητικά πλοία.
Στις παραμονές του πολέμου αγοράστηκαν από την Γερμανία ακόμα δύο
αντιτορπιλικά («ΝΕΑ ΓΕΝΕΑ» και «ΚΕΡΑΥΝΟΣ») και από την Αγγλία τέσσερα
ανιχνευτικά («ΑΕΤΟΣ», «ΙΕΡΑΞ», «ΛΕΩΝ», «ΠΑΝΘΗΡ»).
Τέλος, κατέπλευσε το πρώτο από τα δύο υποβρύχια («ΔΕΛΦΙΝΙ» και «ΞΙΦΙΑΣ») που είχαν παραγγελθεί από τη Γαλλία.
Με αυτή τη σύνθεση, ο ελληνικός στόλος κυριάρχησε στο Αιγαίο και
συνέτριψε τον Τουρκικό στις ναυμαχίες τις Έλλης και της Λήμνου και
απελευθερώθηκαν όλα τα νησιά του Β και ΒΑ Αιγαίου, υπό την ηγεσία του
ναυάρχου Κουντουριώτη.
Με την έναρξη του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου, η Αγγλία προέβη σε κατάσχεση
των υπό κατασκευή τουρκικών και ελληνικών θωρηκτών και ευδρόμων
αντιτορπιλικών, που βρίσκονταν στα αγγλικά ναυπηγεία.
Ο ελληνικός στόλος συμμετείχε στις ναυτικές επιχειρήσεις στο Αιγαίο,
στο πλευρό των συμμάχων, με ελαφρά πλοία στα οποία ανατέθηκαν πυκνές
περιπολίες, συνοδείες νηοπομπών και άλλες πολεμικές αποστολές.
Μετά την ανακωχή, ο ελληνικός και συμμαχικός στόλος εισήλθαν στην
Προποντίδα, αγκυροβόλησαν στην Κωνσταντινούπολη και Νικομήδεια και
συμμετείχαν στις επιχειρήσεις στη Ρωσία.
Αργότερα, αρχικά με τη βοήθεια των συμμάχων και κυρίως των Άγγλων,
ενώ στη συνέχεια μόνος ο ελληνικός στόλος συμμετείχε στις επιχειρήσεις
καλύψεως της Θράκης και της Μικρασιατικής εκστρατείας.
Μετά την εκστρατεία στην Μ. Ασία (1922), καταβλήθηκε προσπάθεια
ανακαίνισης των περισσότερων πολεμικών μονάδων τα «ΑΒΕΡΩΦ» και «ΕΛΛΗ»
επισκευάστηκαν στη Γαλλία, τα τέσσερα αντιτορπιλικά στην Αγγλία, ενώ όλα
τα υπόλοιπα στην Ελλάδα.
Για πρώτη φορά με την εκχώρηση ενός εμπορικού, ο στόλος ενισχύθηκε με
πλωτό συνεργείο, στο οποίο δόθηκε το όνομα «ΗΦΑΙΣΤΟΣ», ενώ
παραγγέλθηκαν και έξι υποβρύχια στη Γαλλία, από τα οποία αξίζει να
σημειωθούν τα «ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗΣ» και «ΚΑΤΣΩΝΗΣ».
Η εκπαίδευση των αξιωματικών ενισχυόταν περιοδικά με αγγλικές
αποστολές. Η θητεία των κληρωτών ναυτών ορίστηκε σε 18μήνη και η δύναμη
του ναυτικού συμπληρωνόταν με λίγους εθελοντές.
Από το 1928, με την πρωθυπουργία του Ε. Βενιζέλου, εμπεδώνεται ο
γενικότερος φιλειρηνικός προσανατολισμός της περιόδου, με την οριστική
εγκατάλειψη της Μεγάλης Ιδέας και την αισθητή μείωση των δαπανών για την
άμυνα.
Μετά την πτώση του, το 1932, την πολιτική αναστάτωση της εποχής
διέκοψαν το φιλοβενιζελικό στρατιωτικό κίνημα του 1935 και ασφαλώς, η
διδακτορία του Ι. Μεταξά, που άλλαξε άρδην το στρατιωτικό σκηνικό.
Παραγγέλθηκαν στην Αγγλία δύο αντιτορπιλικά, τα «Β. ΓΕΩΡΓΙΟΣ» και «Β.
ΟΛΓΑ», αγοράστηκαν τέσσερα ναρκαλιευτικά, δώδεκα υδροπλάνα και ένα
πετρελαιοφόρο και άρχισε η εκπόνηση επιτελικών σχεδίων και προγραμμάτων
για την ενίσχυση του ΠΝ και την προετοιμασία του για τον επερχόμενο
πόλεμο.
Πράγματι, οργανώθηκε η παράκτια άμυνα σύμφωνα με την κατανομή των
ακτών της χώρας σε έξι Ναυτικές Αμυντικές Περιοχές, οι οποίες με πενιχρά
οικονομικά μέσα, επάνδρωσαν οχυρωματικά και έργα αντιαεροπορικής άμυνας
στην ξηρά και οργάνωσαν πεδία ναρκών και ανθυποβρυχιακά φράγματα για
προστασία ζωτικών λιμένων και βάσεων σε όλη την επικράτεια, με
αποτέλεσμα την ικανοποιητική τους χρησιμοποίηση με την έναρξη του
πολέμου.
Μετά την ύπουλη βύθιση του «ΕΛΛΗ» στο λιμάνι της Τήνου, στις
15-8-1940, από το Ιταλικό υποβρύχιο «DELFINO», το ΓΕΝ προέβη στην
επίσπευση της συμπλήρωσης των προκαταρκτικών φάσεων της πολεμικής
κινητοποίησης. Η βασική επιλογή τακτικής για το ναυτικό υπήρξε η
απόκρουση κάθε προσπάθειας για επιδρομικές ή αποβατικές ενέργειες του
εχθρού, τουλάχιστον μέχρι την άφιξη του Αγγλικού στόλου στην περιοχή.
Η έναρξη του πολέμου βρήκε επομένως, το ναυτικό έτοιμο για πολεμικές
επιχειρήσεις. Αρχικά τα πλοία συνόδευαν νηοπομπές με πολεμοφόδια,
καύσιμα και τρόφιμα για το στρατό που μαχόταν στο μέτωπο της Αλβανίας.
Επιπλέον, τα υποβρύχια μας ανέλαβαν δράση κατά των θαλασσίων
συγκοινωνιών του εχθρού στην Αδριατική και σημείωσαν λαμπρές επιτυχίες.
Όταν όμως η Γερμανία έθεσε σε εφαρμογή το σχέδιο Μπαρμπαρόσσα, τα
αεροσκάφη της Luftwaffe , ξεκινώντας από τις βάσεις στο βουλγαρικό
έδαφος, άρχισαν ανελέητη επίθεση εναντίον των ελληνικών πολεμικών και
εμπορικών πλοίων, καθώς και των εγκαταστάσεων στην ξηρά σε όλη τη χώρα ο
απολογισμός για το στόλο είναι τραγικός : εικοσιπέντε πλοία κάθε
κατηγορίας βυθίστηκαν στο διάστημα 4-25 Απριλίου 1941.
Ο Αρχηγός ΓΕΝ, ναύαρχος Α. Σακελλαρίου, λαμβάνει την απόφαση,
ακολουθώντας την πολιτική ηγεσία της χώρας, για συνέχιση του αγώνα.
Αρχίζει έτσι η σταδιακή αποχώρηση των πλοίων που απέμειναν, αρχικά προς
τη Σούδα της Κρήτης και έπειτα στην Αλεξάνδρεια.
Στο τέλος του Απρίλη του 1941, στον όρμο της Αλεξάνδρειας βρίσκονταν
δεκαεπτά ελληνικά πλοία (ένα θωρηκτό, έξι αντιτορπιλικά, τρία
τορπιλοβόλα, πέντε υποβρύχια και ένα βοηθητικό), τα μόνα που ενώθηκαν με
τον Αγγλικό στόλο και που αποτελούσαν το μόνο ελεύθερο ελληνικό έδαφος.
Τα ελληνικά πλοία, όλα εκτός από τη «Β. ΟΛΓΑ», παμπάλαια και ισχυρά
δοκιμασμένα από την εντατική χρήση τους κατά τον πόλεμο, χρειάζονταν
ριζική συντήρηση και τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για τον καίριο ρόλο
που θα έπαιζαν στο άμεσο μέλλον.
Στους αγγλικούς επισκευαστικούς σταθμούς στην Αίγυπτο και την Ινδία
επισκευάστηκαν όλα τα πλοία μας και ενισχύθηκε ή και αντικαταστάθηκε
ολοσχερώς ο οπλισμός τους.
Οι αποστολές των πλοίων μας συνίσταντο κατά κύριο λόγο σε συνοδείες
νηοπομπών και σε περιπολίες τόσο στην Μεσόγειο όσο και στον Ινδικό
ωκεανό και τον Περσικό κόλπο, κυρίως για την ενίσχυση της Σοβιετικής
Ένωσης.
Παράλληλα, στην Αίγυπτο ταχύρυθμα σχολεία λειτουργούσαν με σκοπό την
εκπαίδευση παλαιών και νέων στελεχών, ενώ αποστολές για την παραλαβή
νέων σκαφών αναχώρησαν για την Αγγλία. Επίσης, η υπηρεσία που
δημιουργήθηκε για την εξουδετέρωση των ναρκών εξελίχθηκε σε ολόκληρο
στόλο ναρκαλιευτικών.
Τα πλοία μας εργάστηκαν συχνά με αυτοθυσία κατά τη λεγόμενη μάχη της
Αλεξάνδρειας, αρνούμενα να διαφύγουν στην Ερυθρά θάλασσα. Και όταν οι
δυνάμεις του Άξονα, υπό τον Ρόμμελ, συγκρατήθηκε στο Ελ Αλ Αμέιν,
βοήθησε με όλες του τις δυνάμεις για την προετοιμασία της αντεπίθεσης.
Το 1942, οι Άγγλοι παρέδωσαν στο Ελληνικό Ναυτικό ολόκληρη μοίρα
αντιτορπιλικών τελευταίου τύπου, στα οποία δόθηκαν τα ονόματα «ΚΑΝΑΡΗΣ»,
«ΜΙΑΟΥΛΗΣ», «ΠΙΝΔΟΣ» και «ΑΔΡΙΑΣ», καθώς και την κορβέττα «ΣΑΚΤΟΥΡΗΣ»
και το υποβρύχιο «ΜΑΤΡΩΖΟΣ», που προερχόταν από λεία πολέμου.
Πολλές από τις καταστροφές και ζημιές του εχθρού οφείλονταν στην
μέχρι αυτοθυσίας δράση των Ελληνικών πλοίων, των οποίων τα πληρώματα
διακρίθηκαν για το θάρρος, την αφοσίωση στο καθήκον και την ψύχραιμη
αντιμετώπιση των κινδύνων.
Από την άλλη πλευρά, όμως, δεν χάθηκε η επαφή με την ίδια την Ελλάδα:
τα ελληνικά υποβρύχια βρίσκονταν σχεδόν διαρκώς σε περιπολίες στα
ανοιχτά των ελληνικών ακτών, αποβίβαζαν Βρετανούς και Έλληνες κομάντος
και υλικό, παραλάμβαναν άλλους, αιχμαλώτιζαν ή βύθιζαν τα επιταγμένα
σκάφη, τρομοκρατούσαν τους Ιταλούς στα Δωδεκάνησα και προκαλούσαν
ανεπανόρθωτες απώλειες στους Γερμανούς στο υπόλοιπο Αιγαίο.
Στις 18-9-1943 το «Β. ΟΛΓΑ», πρωταγωνίστρια σε όλες τις μεγάλες νίκες
εναντίον του εχθρού στη Μεσόγειο, με δύο Αγγλικά αντιτορπιλικά
καταστρέφει ολόκληρη γερμανική νηοπομπή απόβασης στα Δωδεκάνησα, αλλά
κύματα στούκας επιτίθενται εναντίον της και τελικά την βυθίζουν στο
λιμάνι της Λέρου.
Ενώ οι επιδρομές των συμμαχικών πλοίων μαίνονται στα δώδεκα νησιά, ο
«ΑΔΡΙΑΣ» πρωτοστατεί στο βομβαρδισμό των ακτών της Καλύμνου τη νύχτα της
22-10-1943 ανατινάζεται η πλώρη του, που προσέκρουσε σε νάρκη.
Παρά την πυρκαγιά και την αχρήστευση των πυροβόλων του, ο
τραυματισμένος Κυβερνήτης του, αντιπλοίαρχος Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ, διατάσσει να
κλειστούν τα στεγανά, να σβηστούν οι εστίες φωτιάς, να περισυλλεγούν οι
ναυαγοί από ένα άλλο Αγγλικό αντιτορπιλικό και να επιστρέψουν στο λιμάνι
της Αλεξάνδρειας.
Ο κατάπλους του θρυλικού αντιτορπιλικού έγινε μέσα σε ζητωκραυγές και χειροκροτήματα των πληρωμάτων των συμμαχικών πλοίων.
Η δράση του ΠΝ ολοκληρώθηκε με την κατάρτιση και εκτέλεση του Σχεδίου
Επιστροφής του Ναυτικού στην Ελλάδα (γνωστού ως Σ.Ε.Ν.Ε.), που καθόριζε
τον τρόπο ομαλής άφιξης του στόλου και της Κυβέρνησης του Καΐρου στην
πατρίδα.
Στα τέλη του πολέμου τα πλοία του στόλου διεσπάρησαν στα νησιά και τα
λιμάνια του Αιγαίου, με σκοπό την εκδίωξη των τελευταίων πυρήνων του
εχθρού, τη συνοδεία νηοπομπών με τρόφιμα και εφόδια για τον άμαχο
πληθυσμό και την αναζωογόνηση των παλαιών Ναυτικών Διοικήσεων, που θα
βοηθούσαν στην εγκαθίδρυση της ελληνικής διοίκησης.
Συμμετείχε κυρίως στην εκδίωξη των δυνάμεων του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ από τις
παράλιες περιοχές και ιδιαίτερα από την περιοχή της Αθήνας. Με την
ανασυγκρότηση του ελληνικού κράτους, η ανάγκη ανανέωσης των πλοίων του
στόλου ήταν περισσότερο από επιτακτική.
Τα περισσότερα από τα πλοία παραχωρήθηκαν στα πλαίσια της
Αμερικάνικης Στρατιωτικής Βοήθειας, ενώ αλλά δανείστηκαν και
επεστράφησαν, ενώ πολύ λίγα αγοράστηκαν. Τα περισσότερα από τα πλοία που
μας παραχωρήθηκαν βρίσκονταν σε άσχημη κατάσταση και χρειάζονταν
μετατροπές, επισκευές και ανανέωση στον οπλισμό τους – λίγα ήταν
πραγματικά καινούρια.
Ενδεικτικά αναφέρουμε τα ακόλουθα: το 1947 παραχωρήθηκαν από τις ΗΠΑ
έξι κανονιοφόροι («ΑΡΣΛΑΝΟΓΛΟΥ», «ΜΠΛΕΣΣΑΣ», «ΠΕΖΟΠΟΥΛΟΣ»,
«ΜΕΛΕΤΟΠΟΥΛΟΣ», «ΧΑΤΖΗΚΩΝΣΤΑΝΤΗΣ» και «ΛΑΣΚΟΣ»).
Ως μέρος των ιταλικών επανορθώσεων, το 1950, παραχωρήθηκε το
καταδρομικό «ΕΛΛΗ», ενώ το 1951, παραχωρήθηκαν από τις ΗΠΑ τα
αντιτορπιλικά «ΔΟΞΑ» και «ΝΙΚΗ», οι ναρκοθέτιδες «ΑΚΤΙΟΝ» και
«ΑΜΒΡΑΚΙΑ», το δεξαμενόπλοιο «ΝΑΥΚΡΑΤΟΥΣΑ» και τα υποβρύχια «ΠΟΣΕΙΔΟΝ»
και «ΑΜΦΙΤΡΙΤΗ».
Κατά την περίοδο 1958-1960 παραχωρήθηκαν από τις ΗΠΑ έξι οχηματαγωγά,
τέσσερα αντιτορπιλικά τύπου Fletcher, τα «ΑΣΠΙΣ», «ΒΕΛΟΣ», «ΛΟΓΧΗ» και
«ΣΦΕΝΔΟΝΗ», δύο αποβατικής υποστηρίξεως, τα «ΒΛΑΧΑΒΑΣ» και «ΜΑΡΙΔΑΚΗΣ»,
και τρία αρματαγωγά, τα «ΙΚΑΡΙΑ», «ΛΕΣΒΟΣ» και «ΡΟΔΟΣ».
Το 1964 παρελήφθη το υποβρύχιο «ΤΡΙΑΙΝΑ», καθώς και έξι ναρκαλιευτικά («ΑΗΔΩΝ», «ΑΙΓΛΗ», «ΔΑΦΝΗ», «ΔΩΡΙΣ», «ΚΙΧΛΗ» και «ΚΙΣΣΑ»).
Με τη δικτατορία των Συνταγματαρχών το 1967, το Ναυτικό, με πρώτο τον
Αρχηγό ΓΕΝ, Αντιναύαρχο Κ. Εγκολφόπουλο, που παραιτήθηκε εξέφρασε από
την αρχή την αντίθεση του στην κατάλυση της δημοκρατίας.
Στους μήνες που ακολούθησαν αποστρατεύτηκαν αναγκαστικά 61
αξιωματικοί από τις τάξεις του. Κορύφωση της αντιστασιακής δημοκρατικής
δράσης του αποτέλεσε το λεγόμενο «Κίνημα του Ναυτικού», που τελικά δεν
εκτελέστηκε, αλλά κατάφερε καίριο πλήγμα στη χούντα και ανέτρεψε τα
σχέδια της.
Στις 25-5-1973, το αντιτορπιλικό «ΒΕΛΟΣ» κατέπλευσε στο λιμάνι
Φιουμιτσίνο της Ιταλίας και με τη διαφυγή του αυτή εκφράστηκε η θέληση
της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ενόπλων Δυνάμεων και του λαού να
πληροφορήσουν και να καταγγείλουν στη παγκόσμια κοινή γνώμη ότι στην
Ελλάδα είχε επιβληθεί ένα παράνομο καθεστώς βίας από επίορκους
αξιωματικούς.
Κατά την επίθεση στην Κύπρο, ιδιαίτερη μνεία αξίζει να γίνει στις δύο
τορπιλακάτους «Τ1» και «Τ3», οι οποίες τα ξημερώματα της 20 ης Ιουλίου
1974, με την εμφάνιση της τουρκικής ναυτικής δύναμης του ΑΤΤΙΛΑ έξω από
την Κερύνεια, απέπλευσαν, αλλά η αμυντική τους προσπάθεια καταπνίγηκε
από την έντονη αεροπορική επίθεση, εκεί σκοτώθηκε ο Κυβερνήτης της «Τ3»
υποπλοίαρχος ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΤΣΟΜΑΚΗΣ μαζί με όλο το πλήρωμα.
Επίσης την ίδια μέρα, το αρματαγωγό «ΛΕΣΒΟΣ», με κυβερνήτη τον
πλωτάρχη ΕΛΕΥΘΕΡΙΟ ΧΑΝΔΡΙΝΟ, στην Πάφο, βομβάρδισε επί ώρα τον τομέα της
τουρκικής στρατιωτικής δύναμης που στάθμευε στο νησί, κάτω από το
ενετικό φρούριο της πόλης, μέχρι την τελική της παράδοση.
Το γεγονός ότι το συγκεκριμένο πλοίο αποβίβασε τη δύναμη της ΕΛΔΥΚ,
που μόλις είχε παραλάβει για την Ελλάδα, παρερμηνεύτηκε από τους
Τούρκους ότι δήθεν γίνεται απόβαση του ελληνικού στόλου έτσι, τα
τουρκικά αεροσκάφη βύθισαν ένα τουρκικό αντιτορπιλικό, ενώ ένα άλλο
υπέστη σοβαρότατες ζημίες.
Μετά τη μεταπολίτευση και ιδιαίτερα από τα τέλη της δεκαετίας του
’80, το ναυτικό επεξεργάζεται καινούρια σχέδια για την άμυνα της χώρας
στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της νέας δομής του ΝΑΤΟ, σύμφωνα
με τα οποία οι σκοποί του δεν εξαντλούνται στη θωράκιση των συνόρων της
χώρας μας, αλλά επιβάλλεται και η συνεισφορά του σε ειρηνευτικές
επιχειρήσεις με την αιγίδα του ΟΗΕ. Από το 1982 καθιερώθηκε η οργάνωση
των εξοπλιστικών προγραμμάτων και των αγορών των Ενόπλων Δυνάμεων με
βάση πενταετή.
Το αξιόμαχο του Ναυτικού και η καίρια γεωπολιτική θέση της χώρας
αναδείχθηκαν και στην πρόσφατη κρίση του Κόλπου, κατά την οποία ο
ναύσταθμος της Σούδας συντήρησε 97 πλοία, φόρτωσε και ξεφόρτωσε 13.000
τόνους υλικών, εξυπηρέτησε 31.000 πτήσεις και τροφοδότησε αεροσκάφη με
4.500 εκ. λίβρες υγρά καύσιμα, λειτουργώντας 24 ώρες το 24ωρο με
εξουθενωτικούς ρυθμούς, πράττοντας το καθήκον του κατά τρόπο άψογο.
Για την εφαρμογή των κυρώσεων σε ό,τι αφορά τη διακίνηση αγαθών προς
και από το Ιράκ, συμμετείχε με τις φρεγάτες «ΕΛΛΗ» και «ΛΗΜΝΟΣ» στη
διασυμμαχική ναυτική δύναμη. Επίσης, συμμετείχε με δύο πλοία του κατά
την Αλβανική κρίση του 1997 στη μεταφορά ξένων υπηκόων από την Αυλώνα
και το Δυρράχιο στην Ελλάδα.
Στις 31-1-1996 το Ναυτικό θρήνησε την απώλεια τριών αξιωματικών του
κατά τις επιχειρήσεις στην κρίση των βραχονησίδων Ίμια, ΒΑ της Καλύμνου,
τους υποπλοιάρχους Χρ. ΚΑΡΑΘΑΝΑΣΗ και Π. ΒΛΑΧΑΚΟ ΠΝ και τον
αρχικελευστή Ε. ΓΙΑΛΟΨΟ.
Με την αλλαγή του δόγματος για τον ενιαίο αμυντικό χώρο Ελλάδας και
Κύπρου το 1997, το Πολεμικό Ναυτικό αποσκοπεί στην ανάπτυξη της ναυτικής
ισχύος στην εξαιρετικά σημαντική αυτή περιοχή της ΝΑ Μεσογείου, στην
εξασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας στην Ελλάδα και την Κύπρο, στο να
διαφυλάσσει τα κυριαρχικά μας δικαιώματα στην υφαλοκρηπίδα, να διατηρεί
ανοιχτές τις θαλάσσιες γραμμές επικοινωνιών και να συντελεί στην τήρηση
υψηλού ηθικού στο νησιωτικό πληθυσμό και στα στρατεύματα των νησιών.
Παράλληλα, εκτελεί μεταφορές προς όφελος των άλλων κλάδων των Ενόπλων
Δυνάμεων και συμβάλλει, με αερομεταφορές κυρίως, στην εξυπηρέτηση
άμεσων αναγκών υγείας του πληθυσμού των νησιών.
Τέλος, η ναυτική παρουσία στα ελληνικά νησιά και ιδιαίτερα στα νησιά
του ανατολικού Αιγαίου και στην ευρύτερη περιοχή της Κέρκυρας είναι
συνεχής, με περιπολίες πολεμικών πλοίων αφενός, για την αντιμετώπιση
ενεργειών που στρέφονται κατά των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων, και
αφετέρου στην ενίσχυση του Λιμενικού Σώματος στην απαγόρευση εισόδου
λαθρομεταναστών στη χώρα και στην αντιμετώπιση των προβλημάτων
διακίνησης ναρκωτικών, λαθρεμπορίας όπλων κλπ.
https://www.sportime.gr/
ΥΓ-Το "ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ ΑΝΙΚΗΤΟ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ" αναφέρεται στην αήττητη κυριαρχία του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού στο Αιγαίο, όπως τονίζεται ιστορικά από τη ναυμαχία της Σαλαμίνας και τους Βαλκανικούς Πολέμους, και υπογραμμίζεται από σύγχρονα πλοία όπως η κανονιοφόρος ΑΗΤΤΗΤΟΣ. Ο όρος αυτός συμβολίζει την εθνική ασφάλεια, τη θαλάσσια κυριαρχία και την προστασία των ελληνικών συμφερόντων στην περιοχή.